Người Chăm ở Việt Nam và địa bàn cư trú

Thứ tư - 14/08/2019 15:27 108 0
Năm 2019, Bộ VHTTDL tổ chức Ngày Hội văn hóa đồng bào Chăm lần thứ V tại Phú Yên, với chủ đề  “Bảo tồn văn hóa dân tộc Chăm gắn với phát triển du lịch”. Có 12 tỉnh, thành phố gồm: Đà Nẵng, Quảng Nam, Bình Định, Phú Yên, Khánh Hòa, Ninh Thuận, Bình Thuận, Đồng Nai, Tây Ninh, Bình Phước, An Giang và TP.HCM tham gia với sự góp mặt  của các nghệ nhân, nghệ sĩ, diễn viên nhạc công, vận động viên, các chức sắc tôn giáo tiêu biểu của đồng bào Chăm… Ngày Hội sẽ diễn ra 4 ngày trong tháng 8/2019. Đây là một sự kiện văn hóa quốc gia có ý nghĩa  tôn vinh giá trị di sản văn hóa đồng bào Chăm, quảng bá thu hút du khách đến với Nam Trung bộ, Nam bộ…

Ngày Hội văn hóa đồng bào Chăm lần thứ V tại Phú Yên sẽ diễn ra 4 ngày trong tháng 8/2019 - Ảnh minh họa

Nguồn gốc người Chăm được xếp vào nhóm Malayo-polynésien cùng với các tộc người Churu, Raglai, Giarai, Êđê ở Việt Nam. Như vậy, cư dân Chăm có nguồn gốc từ thế giới Đa đảo mà giống người chiếm đa số và ưu thế là người Indonesien. Những cuộc khai quật các di tích lịch sử vùi sâu trong lòng đất từ thời Pháp thuộc chứng tỏ được rằng văn minh Indonésien được truyền bá rộng rãi từ Vân Nam đến Sumatra. Người Dyak ở đảo Bornéo giống người Êđê, người Giarai ở Việt Nam là bằng chứng hùng hồn về sự rộng rãi của lãnh vực sinh hoạt. Trước đây người Chăm là cư dân đã sinh sống lâu đời trên dải đất miền Trung, từ  Quảng Bình đến Bình Thuận. Người ta thường chia dân cư Chăm thành ba nhóm: Chăm Hroi, Chăm Ninh Thuận và Bình Thuận, Chăm Nam bộ. Họ sống tập trung trong các thôn xóm riêng biệt gọi là palei, dân số Chăm cả nước có khoảng gần 150.000 người.

- Người Chăm Hroi: Chăm Hroi sinh sống ở 2 tỉnh Phú Yên và Bình Định tập trung ở các huyện Vân Canh (Bình Định) và Đồng Xuân, Sơn Hòa, Sông Hinh (Phú Yên) dân số vào khoảng 20.000 người. Người Chăm Hroi sống rất gần gũi và hòa đồng với người Bana và đặc biệt là có những mối quan hệ hôn nhân khăng khít.

- Người Chăm ở Ninh Thuận và Bình Thuận: Đặc điểm của người Chăm ở hai tỉnh Nam Trung bộ là còn gìn giữ được bản sắc văn hóa dân tộc, đặc biệt là Ninh Thuận, họ sống tập trung ở các huyện Ninh Phước, Ninh Hải (Ninh Thuận) và Bắc Bình, Tuy Phong, Hàm Thuận Bắc (Bình Thuận). Lưu ý thêm: theo các tài liệu Pháp trước đây, vào đầu thế kỉ XX, dân tộc Chăm giảm đến mức chỉ còn vài chục ngàn người. Theo niên giám thống kê vào năm 1907, người Chăm Phan Rang và Bình Thuận chỉ có khoảng 15.000 người (6.000 ở Phan Rang và 9.000 ở Bình Thuận). Khoảng 30 năm sau, vào năm 1940, dân số người Chăm ở Ninh Thuận và Bình Thuận không có gì thay đổi, vẫn chỉ 15.870 người. Đến năm 1963 dân số người Chăm hai tỉnh này mới nhiều lên được 33.500 người. Trong sách đã dẫn, Maspéro có lưu ý là “dân cư Chăm trước đây ở miền Trung không bao giờ vượt tới con số hai triệu rưỡi như  xứ Trung kì ngày nay” (nghĩa là vào năm 1907). Theo thống kê mới nhất cho biết dân số Chăm Ninh thuận là 73.000 người (chiếm ½ dân số Chăm toàn quốc) và Bình Thuận là khoảng 40.000 người.

- Người Chăm ở Nam bộ:

Đặc điểm của Chăm Nam bộ là toàn bộ đều theo tôn giáo Islam. Họ cư trú trong các thôn xóm riêng biệt, xung quanh những thánh đường Islam ở các tỉnh An Giang, Tây Ninh, Đồng Nai, Bình Dương và TP. Hồ Chí Minh. Dân số trên 20.000 người. Cần lưu ý về những cư dân Chăm ở Châu Đốc. Ngoài Việt Nam, người Chăm còn cư trú ở các nước: Campuchia (khoảng 350.000 người)  Thái Lan (8.000), Malaysia (chỉ sau 1975 đã có hơn 30.000 người gốc Campuchia); Hải Nam (Trung Quốc: 20.000 người) và các nước Hoa Kì, Úc, Pháp và một số nước châu Âu khoảng 6.000 người…

Lan Nhi  (Sưu tầm, biên soạn)

Sưu tầm: Mỹ Hương
Xem nội dung gốc tại: 
http://www.baodulich.net.vn/Nguoi-Cham-o-Viet-Nam-va-dia-ban-cu-tru-03-19468.html

Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá

Click để đánh giá bài viết

  Ý kiến bạn đọc

Mời quảng cáo
thống kê truy cập
  • Đang truy cập37
  • Hôm nay5,348
  • Tháng hiện tại90956
  • Tổng lượt truy cập2060809
Thăm dò ý kiến

Bạn thấy website này hoạt động như thế nào

Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây