Chương trình lớp 1 mới: Bộ GD-ĐT có điều chỉnh phù hợp?

Thứ tư - 07/10/2020 21:37 36 0
07/10/2020 14:47 GMT+7LưuTTO - Vì sao lại có nhiều bộ sách giáo khoa lớp 1? Học sinh học quá nặng, Bộ GD-ĐT có xem xét điều chỉnh nội từng bài học cho phù hợp hơn không?...

 

Chương trình lớp 1 mới: Bộ GD-ĐT có điều chỉnh phù hợp? - Ảnh 1.
 
Học sinh học sách giáo khoa lớp 1 mới - Ảnh: T.T.
Đó chỉ là một trong số gần 300 câu hỏi bạn đọc gửi đến chương trình giao lưu trực tuyến "Giải đáp thắc mắc về chương trình lớp 1 mới" do báo Tuổi Trẻ tổ chức từ 15-17h ngày 7-10, với sự tham gia của ông Thái Văn Tài - vụ trưởng Vụ Giáo dục tiểu học, Bộ GD-ĐT và ông Nguyễn Quang Vinh - trưởng Phòng giáo dục tiểu học Sở GD-ĐT TP.HCM.
Nhấn mạnh "việc có nhiều sách giáo khoa cho mỗi môn học là thực hiện đúng quy định của Nghị quyết 29 và Nghị quyết 88. Quy định này sau cũng được cụ thể hóa trong Luật Giáo dục 2019", ông Thái Văn Tài cho biết việc có nhiều bộ sách giúp nhà trường có nhiều phương án lựa chọn thực hiện chương trình phù hợp với điều kiện thực tế của cơ sở, phù hợp với đặc điểm đối tượng học sinh vùng miền, do mỗi sách giáo khoa có một cách tiếp cận riêng. 
"Mỗi sách giáo khoa có một cách tiếp cận khác nhau, nên việc học sinh ở các nhà trường được học sách giáo khoa khác nhau, sẽ giúp các em có đa dạng cách tư duy hơn. Việc dạy và học của giáo viên, học sinh cũng được chủ động, sáng tạo, nhằm đáp ứng mục tiêu đầu ra là hình thành và phát triển năng lực, phẩm chất cho người học", ông Tài nhấn mạnh. 
ng cũng cho biết thêm giáo viên được quyền xây dựng, điều chỉnh kế hoạch dạy học của mình cho phù hợp với đối tượng đảm bảo đạt yêu cầu chuẩn đầu ra vào cuối năm học cho mỗi môn học. 

Trong khi đó ông Nguyễn Quang Vinh đề nghị phụ huynh phối hợp với nhà trường trong việc giáo dục học sinh, "cùng chơi và cùng học với bé lúc ở nhà thông qua một số hình thức học tập trải nghiệm, tạo được môi trường gia đình ấm áp, cùng với môi trường giáo dục nhà trường thân thiện và xã hội an toàn, đem đến niềm vui cho trẻ"...
Chương trình lớp 1 mới: Bộ GD-ĐT có điều chỉnh phù hợp? - Ảnh 3.
Ông Thái Văn Tài - vụ trưởng Vụ Giáo dục tiểu học, Bộ GD-ĐT - Ảnh: VIỆT DŨNG
Chương trình lớp 1 mới: Bộ GD-ĐT có điều chỉnh phù hợp? - Ảnh 4.
Ông Nguyễn Quang Vinh - trưởng Phòng giáo dục tiểu học Sở GD-ĐT TP.HCM - Ảnh: DUYÊN PHAN
MỜI THEO DÕI NỘI DUNG GIAO LƯU:
 
Hiếu:
Tôi không hiểu là vì sao lại có nhiều bộ sách giáo khoa của lớp 1. Việc cải cách như vậy đem lại lợi ích gì cho học sinh lớp 1 nói chung và sự phát triển của nền giáo dục nước nhà?
Ông Thái Văn Tài:
 
Thực hiện Nghị quyết số 29-NQ/TW (ngày 4-11-2013) về Đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo, đáp ứng nhu cầu công nghiệp hóa, hiện đại hóa trong điều kiện kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và hội nhập quốc tế; Nghị quyết số 88/2014/QH13 (ngày 28-11-2014) về đổi mới chương trình, sách giáo khoa giáo dục phổ thông, trong đó quy định cả nước thực hiện thống nhất 1 chương trình, mỗi môn học có một hoặc một số sách giáo khoa; Bộ GD-ĐT đã ban hành Thông tư 32 ban hành chương trình giáo dục phổ thông tổng thể và các chương trình môn học/hoạt động giáo dục của cấp tiểu học, cấp trung học cơ sở và cấp trung học phổ thông.... Như vậy, việc có nhiều sách giáo khoa cho mỗi môn học là thực hiện đúng quy định của Nghị quyết 29 và Nghị quyết 88. Quy định này sau cũng được cụ thể hóa trong Luật Giáo dục 2019.
Hiện nay, chương trình đã được Bộ GD-ĐT ban hành năm 2018 và có 5 bộ sách giáo khoa lớp 1 được thẩm định và phê duyệt sử dụng. Việc có nhiều bộ sách giúp nhà trường có nhiều phương án lựa chọn thực hiện chương trình phù hợp với điều kiện thực tế của cơ sở, phù hợp với đặc điểm đối tượng học sinh vùng miền, do mỗi sách giáo khoa có một cách tiếp cận riêng. Như vậy so với chương trình hiện hành có duy nhất một bộ sách giáo khoa thực hiện thống nhất trên cả nước, thì việc có nhiều sách giáo khoa giúp giáo viên, các nhà trường thuận lợi hơn trong việc xây dựng kế hoạch dạy học sát với đối tượng, phù hợp với điều kiện hiện có, từ đó nâng cao hiệu quả công tác dạy học.
Mỗi sách giáo khoa có một cách tiếp cận khác nhau, nên việc học sinh ở các nhà trường được học sách giáo khoa khác nhau, sẽ giúp các em có đa dạng cách tư duy hơn. Việc dạy và học của giáo viên, học sinh cũng được chủ động, sáng tạo, nhằm đáp ứng mục tiêu đầu ra là hình thành và phát triển năng lực, phẩm chất cho người học.
 
Nguyễn Thủy:
Thưa Vụ trưởng, tại sao không thay đổi từ cấp mầm non mà lại chỉ thay đổi chương trình từ cấp tiểu học? Vì đã thay đổi cần theo lộ trình từ thấp đến cao. Nếu bậc học mầm non mà được học các nét cơ bản và thuộc mặt chữ cái thì vào lớp 1 HS mới bắt kịp chương trình. Với nội dung SGK hiện nay, theo chúng tôi trực tiếp giảng dạy thấy rất khó khăn, vì bài tập đọc dài mà nội dung khá rời rạc, nếu không giải thích thì sẽ không liên kết. Vậy Bộ GD-ĐT có xem xét để điều chỉnh nội từng bài học cho phù hợp hơn không? Xin cảm ơn Vụ trưởng.
Ông Thái Văn Tài:
 
Chương trình giáo dục nói chung được thiết kế dựa vào đặc điểm tâm lý lứa tuổi. Hiện nay, chương trình giáo dục mầm non cho trẻ từ 3 tuổi đến 5 tuổi và được thiết kế phù hợp với lứa tuổi này.
Đối với tiểu học, từ độ tuổi 6-11 tuổi là cấp học đầu tiên trong bậc học phổ thông và thực hiện theo chương trình của bậc học phổ thông. Vì vậy, việc dạy học nội dung gì, vào thời điểm nào là phải dựa trên cơ sở khoa học, phù hợp với tâm lý lứa tuổi của bậc học đó.
Sách giáo khoa hiện nay được các tác giả viết theo yêu cầu chuẩn đầu ra của chương trình và được hội đồng thẩm định quốc gia thẩm định trước khi đưa vào sử dụng, vì vậy các sách giáo khoa đều đảm bảo đúng các điều kiện quy định. Tuy nhiên, mỗi sách giáo khoa có các cách tiếp cận khác nhau nên khi triển khai thực hiện, giáo viên cần nắm vững yêu cầu của chương trình, đặc điểm đối tượng học sinh, điều kiện thực hiện của nhà trường để xây dựng kế hoạch dạy học cho phù hợp (về thời lượng, tiến độ thực hiện, thời khóa biểu...) vì chương trình chỉ quy định thời lượng thực hiện cho mỗi môn học trong một năm và yêu cầu cần đạt cho từng năm học nên giáo viên được quyền xây dựng, điều chỉnh kế hoạch dạy học của mình cho phù hợp với đối tượng đảm bảo đạt yêu cầu chuẩn đầu ra vào cuối năm học cho mỗi môn học.
thai van tai anh mai thuong
Ông Thái Văn Tài - vụ trưởng Vụ Giáo dục tiểu học, Bộ GD-ĐT - Ảnh: MAI THƯƠNG
 
 
Đoàn Lê Na:
Thưa ông! con tôi năm nay vào lớp 1 học chương trình "chân trời sáng tạo", theo thông tin thì cải cách để giảm tải cho các con nhưng mới chỉ học được 1 tháng mà cháu đã học những vần âm ghép như ngh, th, tr...và theo như tôi được biết chương trình cũ tới học kỳ 2 mới học Anh văn, nhưng hiện tại các cháu đã học được mấy bài. Vậy cho tôi hỏi, giảm tải ở điểm nào? Và cha mẹ ở nhà dạy con sao cho kịp chương trình? Tôi xin cảm ơn ông!
Ông Nguyễn Quang Vinh:
 
- Chương trình 2018 thực hiện được 1 tháng đối với lớp 1 trong bối cảnh năm học 2019 - 2020, học sinh mầm non nghỉ kéo dài do diễn biến phức tạp của dịch COVID-19. Năm học 2020 - 2021 các trường tựu trường muộn hơn so với những năm trước khoảng 2 tuần, ngày 1-9 học sinh tựu trường, 5-9 khai giảng năm học mới, 7-9 thực học. Theo đó, học sinh chỉ có một khoảng thời gian rất ngắn để làm quen với trường, lớp, cô giáo, bạn bè. Việc chuẩn bị tâm lý và trang bị những kỹ năng cần thiết cho học sinh trước khi chính thức học chương trình lớp 1 có nhiều hạn chế, đặc biệt ở những trường có sĩ số học sinh đông.
- Chương trình hiện hành thời lượng dành cho môn Tiếng Việt lớp 1 là 350 tiết, chương trình 2018 thời lượng dành cho môn Tiếng Việt lớp 1 là 420 tiết, tăng 70 tiết với mong muốn HS lớp 1 sớm đọc thông, viết thạo, có công cụ để học tốt các môn học khác. Vì vậy, chương trình Tiếng Việt lớp 1 tăng yêu cầu cần đạt về kỹ năng đọc - viết - nói và nghe. Đồng thời, khi tăng thời lượng môn Tiếng Việt lớp 1, thời lượng các môn học khác cũng có sự điều chỉnh. Tổng thời lượng dành cho các môn học và hoạt động giáo dục bắt buộc ở lớp 1 là 25 tiết.
- Theo đó, mỗi nhóm tác giả sách giáo khoa Tiếng Việt lớp 1 chọn một phương án riêng bố trí các mạch kỹ năng theo yêu cầu cần đạt của chương trình. Giai đoạn đầu năm học, dù là chương trình, SGK hiện hành hay chương trình, SGK mới cũng không tránh khỏi có một vài học sinh cảm giác như không theo kịp. Mỗi thầy cô sẽ có những giải pháp sư phạm phù hợp hỗ trợ các em. Phụ huynh cũng có thể yên tâm vì những âm chữ hoặc vần mới các em không chỉ được học ở một bài học mà liên tục được thực hành, ôn tập trong một chuỗi các bài học tiếp đó.
- Để cho các em có tuổi thơ đáng nhớ, phụ huynh nên cùng phối hợp với nhà trường trong việc giáo dục học sinh, cùng chơi và cùng học với bé lúc ở nhà thông qua một số hình thức học tập trải nghiệm, tạo được môi trường gia đình ấm áp, cùng với môi trường giáo dục nhà trường thân thiện và xã hội an toàn, đem đến niềm vui cho trẻ.
quang vinh 1
Ông Nguyễn Quang Vinh (phải) - trưởng Phòng giáo dục tiểu học Sở GD-ĐT TP.HCM tại tòa soạn báo Tuổi Trẻ chiều 7-10 - Ảnh: DUYÊN PHAN
 
Lucy:
Khi dạy sách Tiếng Việt giáo viên có thể thay các bài vận dụng bằng các bài khác được không ạ?
Ông Nguyễn Quang Vinh:
 
Chương trình giáo dục phổ thông 2018 là chương trình mở. Theo đó, SGK cũng được thiết kế có tính mở, trao quyền chủ động cho GV. Vì vậy, ở mỗi hoạt động, GV có quyền linh hoạt điều chỉnh nội dung dạy học sao cho phù hợp với đối tượng HS và điều kiện thực tế địa phương. Tuy nhiên, cần đảm bảo mục tiêu hoạt động đã đề ra và hoạt động hướng tới việc hình thành các yêu cầu cần đạt của môn học vào cuối năm học.
 
Lê Tính:
Đối với sách giáo khoa lớp 1 hiện nay dạy lớp 1 ở các trường vùng đồng bào dân tộc thiểu số rất khó khăn khi ngôn ngữ tiếng Việt của các em chưa nhiều. Bộ có huớng giải pháp nào tháo gỡ khó khăn này không?
Ông Thái Văn Tài:
 
Để tăng cường tiếng Việt cho học sinh vùng đồng bào dân tộc thiểu số, Bộ GD-ĐT đã tham mưu trình Chính phủ ban hành đề án số 1008 năm 2016  về "Tăng cường tiếng Việt cho trẻ em mầm non, học sinh tiểu học vùng dân tộc thiểu số giai đoạn 2016 - 2020, định hướng đến năm 2025". Triển khai thực hiện đề án này, Bộ đã tổ chức biên soạn tài liệu hướng dẫn thực hiện tăng cường tiếng Việt cho học sinh và có các văn bản hướng dẫn chỉ đạo các địa phương thực hiện.
Hiện nay, đã có 41 tỉnh có học sinh vùng đồng bào dân tộc triển khai thực hiện tài liệu và các văn bản hướng dẫn của Bộ. Trong thời gian tới, khi các nhà trường đang triển khai dạy học theo chương trình - sách giáo khoa biên soạn theo chương trình giáo dục phổ thông 2018, Bộ sẽ tiếp tục theo dõi, giám sát việc triển khai thực hiện tại các địa phương; tổ chức sơ kết đánh giá, rút kinh nghiệm và đề ra các giải pháp bổ sung chỉ đạo các địa phương thực hiện hiệu quả.
 
Châu Bảo Hồng:
Trong chương trình sách lớp 1 bộ chân trời sáng tạo, cô giáo cho cho bài ôn tập trong vở dặn dò của con, tôi thấy có nhiều từ lạ. ngày xưa cho đến bây giờ tôi thấy "cái ly" hay "ly chè" toàn viết " Y-dài", nhưng trong vở dặn dò cô cho con tôi ôn tập viết thành "cái li" hay "li chè". Vậy theo ông từ nào là đúng. Xin cảm ơn.
Ông Nguyễn Quang Vinh:
 
Phần chính tả trong sách giáo khoa môn Tiếng Việt khi biên soạn sử dụng quy định mới nhất về chuẩn chính tả. Theo đó, cái li hay li chè đều viết i "ngắn".
 
Nguyễn Thanh Sang:
Thưa ông, hiện chương trình phối hợp triển khai với ismart.vn tại các trường tiểu học khu vực TP.HCM cho chương trình lớp 1 như thế nào? Thời lượng quy định tối đa ra sao? Chi phí triển khai hiện nay khoản 500.000đ/tháng lớn hơn cả các chi phí khác tại trường, liệu có hợp lý? Đây có phải là chương trình bắt buộc hay không? Chương trình đào tạo ismart.vn đã được hội đồng cấp nào thẩm định trước khi mang vào triển khai chưa?
Ông Nguyễn Quang Vinh:
 
Đây là một trong những phần mềm bổ trợ Tiếng Anh theo nhu cầu tự nguyện và sự thỏa thuận của phụ huynh với nhà trường nhằm trang bị kỹ năng thuộc lĩnh vực Toán và Khoa học bằng tiếng Anh cho học sinh. Thời lượng bố trí 2 tiết/tuần.
Sở GD-ĐT TP.HCM đã thẩm định cùng với nhiều phần mềm khác trước khi triển khai ở các trường.
 
Nguyễn Sỹ Hiệp:
Tại sao bộ để cho người của nhà xuất bản tập huấn chương trình sách lớp 1 mới cho giáo viên giảng dạy, trong khi NXB là đơn vị kinh doanh không phải đơn vị viết sách và không có chuyên môn sư phạm?
Ông Thái Văn Tài:
 
Để triển khai thực hiện chương trình giáo dục phổ thông 2018, Bộ GD-ĐT thực hiện các chương trình bồi dưỡng cho giáo viên và cán bộ quản lý như sau:
Thứ nhất là bồi dưỡng tìm hiểu về chương trình giáo dục phổ thông 2018 với quy trình: Bồi dưỡng giáo viên, cán bộ quản lý cốt cán tại trung ương; Bồi dưỡng cán bộ quản lý và giáo viên diện đại trà cho 100% giáo viên và cán bộ quản lý tại các địa phương do địa phương tổ chức. Với quan điểm bồi dưỡng thường xuyên tại chỗ, thông qua ứng dụng công nghệ thông tin để thực hiện trên cơ sở các trường sư phạm được giao nhiệm vụ và đội ngũ cán bộ quản lý và giáo viên cốt cán
Thứ hai là bồi dưỡng cách sử dụng sách giáo khoa mà nhà trường và địa phương lựa chọn sử dụng: Trách nhiệm thực hiện việc này là do các sở GD-ĐT phối hợp với các nhà xuất bản có sách được lựa chọn lên kế hoạch bồi dưỡng cho giáo viên; Đội ngũ tham gia bồi dưỡng sách giáo khoa là các nhà khoa học, các tác giả viết sách giáo khoa thực hiện nên sẽ giúp giáo viên hiểu được ý tưởng của tác giả khi khai thác các ngữ liệu trong sách giáo khoa và các học liệu kèm theo để xây dựng kế hoạch dạy học của mình đáp ứng yêu cầu cần đạt của chương trình đối với mỗi môn học.
 
Hoa Tiên:
Thưa ông, nếu học chương trình mới mà không học thêm dạy thêm thì liệu trẻ em có tiếp thu kiến thức được không, vì bây giờ kiến thức so với các con là hơi nặng ạ, nếu như vậy thì con có hiểu được bài tập trên trường một cách tối ưu nhất không?
Ông Nguyễn Quang Vinh:
 
Theo chỉ đạo của Bộ GD&ĐT, việc dạy thêm, học thêm triển khai theo Thông tư 17/2012/BGDĐT.
Việc triển khai Chương trình giáo dục phổ thông 2018 quy định chuẩn đầu ra của mỗi môn học và hoạt động giáo dục là yêu cầu cần đạt. Tuy nhiên, yêu cầu cần đạt đặt ra ở mỗi môn học hoặc hoạt động giáo dục đặt ra vào cuối năm học. Giáo viên có thể linh hoạt chia yêu cầu cần đạt theo các chặng để hỗ trợ học sinh từng bước hoàn thành nhiệm vụ học tập.
 
Nguyễn Văn:
"SGK cũng được thiết kế có tính mở, trao quyền chủ động cho GV. Vì vậy, ở mỗi hoạt động, GV có quyền linh hoạt điều chỉnh nội dung dạy học sao cho phù hợp với đối tượng HS và điều kiện thực tế địa phương, nhất là giai đoạn đầu năm học, khi HS còn đang trong giai đoạn làm quen với việc học". Tôi rất thích câu trả lời này. Nhưng mà tôi hỏi tại sao lại thay đổi SGK để làm gì rồi bắt giáo viên phải tự điêu chỉnh sao cho phù hợp. Sao ngay từ đầu SGK không làm điều đó?
Ông Nguyễn Quang Vinh:
 
Thưa quý phụ huynh, Chương trình SGK hiện hành áp dụng đã đươc 20 năm. Theo thời gian, rất nhiều nội dung dạy học đã không còn phù hợp, không đáp ứng việc đào tạo con người mới phục vụ nhu cầu của xã hội. Vì vậy, việc đổi mới chương trình, SGK là tất yếu. Các nước tiên tiến trên thế giới, chu kỳ đổi mới chương trình, SGK cũng khoảng 15 năm, có nước ngắn hơn.
Cả 5 bộ SGK đều viết theo chương trình với mục đích đáp ứng nhu cầu sử dụng của HS trên cả nước. Vì vậy, không thể tránh khỏi có những nội dung dạy học không phù hợp với một hoặc một số địa phương. Trong quá trình đào tạo, bồi dưỡng GV, chúng tôi cũng hết sức chú trọng đến nội dung hướng dẫn GV điều chỉnh nội dung dạy học để có thể làm tốt nhất công tác giảng dạy.
 
PHẠM TÀI DANH:
Thưa ông, theo tôi nghĩ nguyên nhân chính của việc học sinh lớp 1 không theo kịp chương trình là do một số em học thêm trước khi vào lớp 1, vô tình gây áp lực lên các em còn lại, dẫn đến các em không được học trước sẽ không theo kịp. Vậy Bộ GD&ĐT có phương án nào để chấm dứt tình trạng dạy thêm học thêm trước khi vào lớp 1?
Ông Thái Văn Tài:
 
Về mặt khoa học, tâm lý lứa tuổi, việc học chữ trước khi vào lớp 1 là không tốt cho chính các em học sinh. Vì vậy Bộ đã có nhiều văn bản, chỉ thị quy định về việc không dạy chữ trước khi vào lớp 1 cho trẻ. Tuy nhiên, trên thực tế, do tâm lý lo lắng nên một số phụ huynh bằng nhiều cách khác nhau cho con học chữ trước. Điều này dẫn đến việc giai đoạn đầu khi vào lớp 1, trong một lớp học có những em đã biết chữ trước và có em chưa biết, gây khó khăn trong quá trình tổ chức dạy học của giáo viên.
Để khắc phục tình trạng này, Bộ GD-ĐT đề nghị:
- Về phía phụ huynh: Kính mong các bậc cha mẹ không quá lo lắng và cho trẻ học chữ trước vào lớp 1 để trẻ phát triển tự nhiên và tạo hứng thú khi vào lớp 1 được học cái mới. Điều này rất quan trọng trong việc hình thành nề nếp, động cơ học tập của trẻ.
- Về phía giáo viên: Đề nghị quý thầy cô tìm hiểu kỹ đặc điểm học sinh của lớp mình phụ trách (về tâm lý, thể chất, hoàn cảnh gia đình và việc trẻ có được học chữ trước hay chưa...) để thực hiện các hoạt động dạy học, giao nhiệm vụ học tập phù hợp với từng học sinh, giúp các em hoàn thành nhiệm vụ học tập một cách hứng thú, phù hợp với khả năng của mình.
- Về phía các cơ sở giáo dục, cơ quan quản lý giáo dục tại địa phương: Cần tăng cường tuyên truyền, kiểm tra việc tổ chức thực hiện quy định không dạy chữ trước khi vào lớp 1 cho trẻ theo các văn bản quy định của Bộ.
 
Trần thúy ngân:
Tôi có cháu năm này học lớp 1, kiến thức tiếng Việt so với các cháu quá nặng và khó. Hôm nay học 2 chữ chưa nhớ ngày mai lại học chữ khác, bài tập đọc quá dài, tối đến hỏi bài thì không nhớ, hỏi bài cũ thì toàn đọc nhầm. Tôi không biết là cháu học hết kì 1 có đọc được không, khi cứ ngồi bàn học là như đánh vật. Chương trình cũ tôi dạy các cháu nhanh tiếp thu và nhớ bài, còn chương trình mới thì ngược lại, thế này làm sao dám khẳng định là cô giáo trên lớp với 35 HS trong 1-2 tiết có thể truyền đạt hết kiến thức cũng như các cháu nhớ được bài. Kết thúc năm học có bao nhiêu em đọc thông viết thạo, và những em không đọc được thì phải làm sao?
Ông Nguyễn Quang Vinh:
 
Chúng tôi vô cùng chia sẻ tâm lý lo lắng và áp lực của quý phụ huynh khi có con đi học lớp 1 năm học 2020-2021 - năm học đầu tiên thực hiện Chương trình giáo dục phổ thông 2018 đối với lớp 1. Trước hết, chúng tôi chia sẻ để quý phụ huynh có thể hiểu thêm về chương trình, SGK lớp 1 mới.
+ Với thời lượng tăng thêm 70 tiết so với chương trình Tiếng Việt lớp 1 hiện hành, tổng số âm chữ và vần không thay đổi so với hiện hành (HS được học 29 chữ cái và khoảng 140 vần) thì học sinh có thêm thới gian để học tốt hơn môn TV.
+ SGK hiện hành thiết kế mỗi bài học 2 tiết HS học 2 âm chữ hoặc vần mới. 5 quyển SGK TV lớp 1 mới mỗi nhóm tác giả có cơ sở phân chia số âm chữ hoặc vần mới thành các đơn vị bài học. Cả 5 bộ sách các âm chữ và vần đều được sắp xếp từ dễ đến khó, các vần cùng nhóm được sắp xếp dạy cùng một bài để hỗ trợ HS giảm các thao tác giống nhau, phát triển kỹ năng phân tích, tổng hợp, so sánh ở mức độ đơn giản.
VD: Bộ Kết nối tri thức với cuộc sống (KNTTVCS) xếp 3 vần on - ôn - ơn dạy trong 1 bài, bộ Chân trời sáng tạo (CTST) xếp các cặp vần như uc - ưc, oc - ôc dạy trong một bài… Cuối mỗi tuần hoặc mỗi nhóm vần đều bố trí các tiết thực hành, ôn tập hỗ trợ HS rèn luyện kỹ năng.
Hơn nữa, tác giả SGK không kỳ vọng 100% HS có thể đọc trơn tru từ, câu, đoạn chứa tiếng có âm chữ hoặc vần mới học ngay sau khi học bài vì những âm chữ hoặc vần này các em sẽ còn gặp lại và luyện tập ở một chuỗi bài sau đó.
Một trong những giải pháp để giúp HS không sợ học, không áp lực với việc học là không giao thêm và ép HS thực hiện quá nhiều nhiệm vụ học ở nhà. Chúng tôi trân trọng cảm ơn sự hỗ trợ, phối hợp từ quý phụ huynh nhưng chúng tôi vẫn cần phải khẳng định việc giúp HS đọc thông, viết thạo cần có quá trình, không thể nóng vội.
 
Huỳnh Thị Hiền:
Xin hỏi nội dung học và viết quá nhiều, sợ trẻ không tiếp thu hết, năm nay học cả thứ 7 nữa thì áp lực cho các bé. Môn tiếng Việt học nhanh với sách chân trời sáng tạo, liệu trẻ hiểu hết bài không??
Ông Nguyễn Quang Vinh:
 
- CT2018 là CT mở. CT chỉ quy định yêu cầu cần đạt vào cuối năm lớp 1 chứ không quy định yêu cầu cần đạt ở từng giai đoạn học tập. Theo đó, SGK cũng được thiết kế có tính mở, trao quyền chủ động cho GV. Vì vậy, ở mỗi hoạt động, GV có quyền linh hoạt điều chỉnh nội dung dạy học sao cho phù hợp với đối tượng HS và điều kiện thực tế địa phương, nhất là giai đoạn đầu năm học, khi HS còn đang trong giai đoạn làm quen với việc học.
- Sở GD-ĐT TP.HCM đã có văn bản số 3259 /GDĐT - TH ngày 5/10/2020 về việc tăng cường chỉ đạo thực hiện Chương trình giáo dục phổ thông 2018 cấp tiểu học, trong đó có nêu: giai đoạn đầu năm học, giáo viên có thể điều chỉnh giảm yêu cầu cần đạt ở một số kỹ năng. Đối với kỹ năng đọc đoạn, những học sinh đọc chưa tốt chỉ yêu cầu các em đọc được từ ngữ có chứa âm/chữ/vần mới, tiến tới đọc câu ngắn. Những học sinh này có thể vừa đánh vần vừa đọc. 
Đối với kỹ năng viết, với những học sinh viết chưa tốt chỉ yêu cầu các em viết được chữ ghi âm mới, bước đầu hướng tới viết đúng độ cao, độ rộng, chưa đặt ra yêu cầu viết đẹp hoặc viết được các chữ ghi tiếng, ghi từ. Yêu cầu về các kỹ năng này sẽ được nâng cao dần qua từng giai đoạn học tập tiếp sau, tiến tới đạt yêu cầu cần đạt vào cuối năm học.
- Chương trình quy định HS lớp 1 học 25 tiết/ tuần dành cho các môn học và hoạt động giáo dục bắt buộc. Đối những địa phương muốn tổ chức cho HS học thêm môn tự chọn hoặc hoạt động giáo dục khác mà không đủ phòng học để tổ chức 2 buổi ngày thì có thể sẽ phải xếp thêm buổi vào thứ 7. Nhà trường cần cân nhắc việc bố trí thời gian học để không gây áp lực cho HS.
 
Trần Đức Trí:
Tại sao lại có chuyện có trường chọn bộ sách dạy cho học sinh: phải trộn từ 5 Bộ sách với nhau? Chủ trương của Bộ giáo dục như vậy có đúng với mong muốn và nguyện vọng của giáo viên và học sinh hay chưa?
Ông Thái Văn Tài:
 
Chương trình giáo dục phổ thông 2018 đối với lớp 1 có 9 môn học và hoạt động giáo dục được quy định các yêu cầu cần đạt và chuẩn đầu ra của mỗi môn học và hoạt động giáo dục. Các sách giáo khoa được biên soạn theo chương trình và được hội đồng quốc gia thẩm định và đều đạt theo yêu cầu của chương trình trước khi được Bộ trưởng phê duyệt cho phép sử dụng. Vì vậy, về nguyên tắc các sách giáo khoa đã được Bộ trưởng phê duyệt đều đảm bảo các yếu tố theo quy định của chương trình.
Đối với lớp 1, có 5 bộ sách giáo khoa được phê duyệt. Mỗi sách giáo khoa của mỗi môn học có cách tiếp cận khác nhau. Theo Nghị quyết 88 của Quốc hội, các nhà trường có nhiệm vụ nghiên cứu chương trình, các điều kiện đảm bảo tại trường của mình (giáo viên, học sinh, cơ sở vật chất, thiết bị dạy học...) để lựa chọn sách giáo khoa phù hợp.
Nhà trường có thể lựa chọn các sách giáo khoa của mỗi môn học theo bộ hoặc theo từng môn học để thực hiện chương trình. Thực tế cho thấy, có nhiều trường chọn sách giáo khoa theo bộ, có nhiều trường lại chọn sách giáo khoa theo môn. Mỗi phương án lựa chọn đều có tính hợp lý riêng của nó và đều đúng với quy định. Và đây là quyền của nhà trường dựa trên đề xuất của giáo viên, tổ bộ môn và hội đồng chọn sách. Vì vậy, trong quá trình triển khai thực hiện nhiệm vụ của mình, đề nghị nhà trường tổ chức thực hiện đầy đủ các quy trình theo các văn bản quy định của Bộ GD-ĐT.
 
Nguyễn Thành Khánh:
Nội dung tiếng Anh quá nặng. Bé học bộ sách Family, bộ sách Anh văn Phonic và thêm Anh văn người nước ngoài. Vừa nặng chương trình vừa nặng kinh phí.
Ông Nguyễn Quang Vinh:
 
Tiếng Anh là môn học tự chọn đối với HS lớp 1 và lớp 2. Tùy theo nhu cầu, phụ huynh có thể đăng ký với nhà trường hình thức học môn học này phù hợp với con em và điều kiện kinh tế của gia đình.
Ở lớp 1, bé chỉ cần nghe và nhận dạng được âm/chữ cái và: tick, khoanh tròn, nhìn chữ đúng và đồ theo chấm. Cuối cùng mới nhìn chữ và điền vào chỗ trống theo hướng dẫn của cô giáo. Hoàn toàn không thuộc "từ vựng" ở lớp 1 vì đây là giai đoạn làm quen. HS được làm quen với ngôn ngữ mới qua âm thanh, hình ảnh, chữ viết.
 
Lê Bình:
Tôi có con đang học lớp 1, chương trình "Kết nối tri thức với cuộc sống". Bộ sách mới có nhiều ưu điểm nhưng nhược điểm của nó đã được mọi người phản ánh và tôi đồng tình là học quá nhanh chỉ phù hợp với các cháu đã biết chữ từ trước. Vấn đề tôi muốn hỏi về cách xử lý của Bộ yêu cầu không giao bài làm thêm về nhà. Đây là cách xử lý không hiệu quả. Các cháu phải làm bài tập về nhà nhiều vẫn không theo kịp chương trình, nay cô giáo không giao bài tập thì liệu chất lượng học có đảm bảo được không? Việc không giao bài tập về nhà dẫn đến các phụ huynh buộc phải cho cháu đi học thêm thậm chí là học thêm ở chính các cô giáo đang chủ nhiệm. Vấn đề này theo quan điểm của ông có phù hợp không?
Ông Thái Văn Tài:
 
Bộ GD-ĐT đã tổ chức thẩm định các sách giáo khoa biên soạn theo chương trình giáo dục phổ thông 2018, trong đó có bộ sách "Kết nối tri thức với cuộc sống" mà con của quý phụ huynh đang học. Các sách giáo khoa được Bộ thẩm định đều đáp ứng các yêu cầu của chương trình nhưng có cách tiếp cận khác nhau để giúp giáo viên và học sinh được chủ động, sáng tạo trong tổ chức dạy học đáp ứng các yêu cầu cần đạt theo quy định của chương trình.
Trong quá trình triển khai thực hiện nhiệm vụ của giáo viên và nhà trường là phải tìm hiểu kỹ đối tượng học sinh, yêu cầu cần đạt của chương trình, cách thiết kế của sách giáo khoa để xây dựng kế hoạch dạy học phù hợp. Giáo viên và nhà trường được chủ động lên kế hoạch chi tiết để giúp học sinh đạt được yêu cầu chuẩn đầu ra cuối năm học mà chương trình đặt ra. Do đó, nếu có hiện tượng học sinh quá tải vì học quá nhanh thì giáo viên cần điều chỉnh kế hoạch dạy học cho phù hợp với đối tượng học sinh của mình. Điều này chương trình cho phép và là nhiệm vụ của giáo viên.
Để thực hiện được chương trình theo chuẩn đầu ra quy định, cấp tiểu học được tổ chức học 2 buổi/ngày và giáo viên tổ chức các hoạt động dạy học giúp học sinh hoàn thành nhiệm vụ học tập ngay tại lớp. Việc không giao bài tập về nhà nhằm giúp các em có thời gian nghỉ ngơi và trải nghiệm kiến thức đã được học ở nhà trường với người thân, từ đó hình thành các năng lực, phẩm chất theo yêu cầu cần đạt của chương trình giáo dục phổ thông mới.
Tuy nhiên, các bậc phụ huynh lưu ý phối hợp cùng nhà trường để giúp các em trải nghiệm các kiến thức đã học tại nhà một cách phù hợp, thoải mái. Ví dụ để tăng cường kỹ năng đọc cho các em bố mẹ có thể mua cho các em những cuốn truyện phù hợp với lứa tuổi để trẻ có thể rèn kỹ năng đọc qua đọc truyện và hình thành thói quen đọc sách.
 
Giáp Hoài Thu:
Chương trình quá nặng. 1 ngày 4 tiết Tiếng Việt, 4 âm mới. HS thật sự là không ghi nhớ được. Giáo viên dạy 9 buổi/tuần 1 buổi đi họp. Rồi phổ cập, phần mềm... Không có thời gian soạn giáo án ạ.
Ông Nguyễn Quang Vinh:
 
Chương trình GDPT 2018 quy định thời lượng môn Tiếng Việt lớp 1 là 12 tiết/tuần. Nếu tính một tuần có 5 buổi/ngày học thì số tiết trung bình là 2.4 tiết/buổi hoặc ngày. Cả 5 nhóm tác giả SGK đều thiết kế thời gian dành cho học bài mới tối đa là 10 tiết/ tuần (2 tiết/ngày), ít nhất 2 tiết dành cho thực hành, ôn tập, củng cố.
Như vậy, thời lượng dành cho dạy bài mới tối đa 2 tiết/buổi hoặc ngày. Nhà trường và thầy cô cần điều chỉnh phân phối chương trình, xếp thời khóa biểu để không xảy ra tình trạng HS phải học 4 tiết, đặc biệt 4 âm vần trong 1 buổi học.
 
Nguyễn Thị Phương Anh:
Giáo viên chúng em suốt từ ngày nhận lớp thật sự là bị quá tải và mất phương hướng. Chúng em chỉ được tập huấn từng môn mà phải dạy tất cả các môn. Thực sự chúng em rất hoang mang. Nếu như có giải pháp có sẵn những công cụ trực tuyến phục vụ cho môn học, cho bài học để chúng em có thể dựa vào đó giảng dạy. Nhiều phần bài tập mang tính chất cụ thể hoá rất hay nhưng cũng kèm theo mỗi bé mỗi cảnh, rất khó để giáo viêng giảng dạy và hỗ trợ kịp thời và đảm bảo tgian cho 1 tiết học. Em cảm ơn
Ông Nguyễn Quang Vinh:
 
- Công cụ hỗ trợ trực tuyến thì phải có các đơn vị phần mềm xây dựng và liên quan bản quyền, chi phí. Hiện mạng Viettel trong đợt bồi dưỡng CTGDPT 2018 và các Nhà xuất bản đều có kho tài nguyên cung cấp cho giáo viên trong quá trình thực hiện.
- Về phần các bài giảng trực tuyến, tài nguyên dạy học, Sở đã khuyến khích các trường chia sẻ lên trang web của trường.
- Về phần bài tập, GV lựa chọn bài tập phù hợp với nội dung bài học để xây dựng kế hoạch bài dạy đảm bảo mục tiêu bài/ chủ đề dạy học; chú trọng dạy học phân hóa và phát huy năng lực của từng học sinh.
- Hiện tại, SGV là tài liệu tham khảo để GV xây dựng kế hoạch bài dạy và căn cứ vào đặc điểm, năng lực của HS trong lớp để GV lựa chọn phương pháp, hình thức tổ chức dạy học, không tạo áp lực về thời gian cho chính bản thân GV và cả HS.
- GV cần mạnh dạn đổi mới PPDH, sử dụng các kỹ thuật dạy học tích cực, lựa chọn hình thức tổ chức lớp học phù hợp để phát huy hiệu quả tiết dạy.  Đôi khi, chính việc lựa chọn hình thức tổ chức không phù hợp sẽ không mang lại hiệu quả như mong muốn, dù GV rất cố gắng xây dựng kế hoạch bài dạy và tổ chức nhiều hoạt động.
- Ngoài ra, việc bồi dưỡng thường xuyên trực tiếp về CTGDPT 2018 và các môn học cho GV thông qua đội ngũ GVCC và hỗ trợ GV trong SHCM là những hoạt động bồi dưỡng để GV yên tâm dạy học.
 
Ngô Thị Thanh:
Hoạt động trải nghiêm là hoạt động giáo dục hoàn toàn mới nên nhiều giáo viên còn rất lúng túng khi tổ chức các giờ sinh hoạt dưới cờ và giờ sinh hoạt lớp nên chúng tôi rất mong Bộ GD-ĐT biên soạn thêm tài liệu hướng dẫn cụ thể các tiết sinh hoạt dưới cờ và sinh hoạt lớp theo từng tuần để hỗ trợ thêm cho giáo viên giúp giáo viên thực hiện tốt chương trình hoạt động trải nghiệm.
Ông Thái Văn Tài:
 
Hoạt động trải nghiệm trong chương trình giáo dục phổ thông 2018 là hoạt động giáo dục bắt buộc được thiết kế từ lớp 1 đến lớp 12, trong chương trình có quy định các chủ đề, các mạch kiến thức theo từng lớp. Bộ GD-ĐT đã có văn bản hướng dẫn số 3535 năm 2018 để hướng dẫn các nhà trường thực hiện. Bộ GD-ĐT đã tổ chức thẩm định các sách giáo khoa được biên soạn theo chương trình giáo dục phổ thông 2018, các sách giáo khoa đã cụ thể hóa các nội dung, yêu cầu cần đạt của chương trình để giúp giáo viên nghiên cứu, cùng với chương trình để xây dựng kế hoạch thực hiện.
Vì vậy, khi triển khai thực hiện, giáo viên cần tìm hiểu yêu cầu cần đạt của chương trình theo từng lớp học, sách giáo khoa mà nhà trường lựa chọn thực hiện, các điều kiện đảm bảo (cơ sở vật chất, thiết bị dạy học...) tại trường của mình để triển khai thực hiện. Trong quá trình triển khai thực hiện, giáo viên được quyền tham khảo các tài liệu liên quan phù hợp với chương trình quy định để tham khảo đưa vào kế hoạch triển khai thực hiện. Các tài liệu này, giáo viên được quyền đề xuất với hiệu trưởng trang bị trong thư viện để giáo viên và học sinh tham khảo trong quá trình tổ chức dạy học.
 
Nguyen Thieu Gia:
Việc thiết kế sách giáo khoa cho học sinh lớp 1 có tính đến việc học sinh phải học thêm hay không, hay chỉ học tại trường? Để khắc phục tình trạng này, theo ông Bộ Giáo dục có thể cấm giáo viên ra bài tập về nhà và cấm dạy thêm cho học sinh tiểu học có được không?
Ông Thái Văn Tài:
 
Đối với cấp tiểu học, Bộ GD&ĐT có quy định không dạy thêm học thêm (tức cấm dạy thêm học thêm) ngay cả khi thực hiện chương trình hiện hành và chương trình - sách giáo khoa biên soạn theo chương trình giáo dục phổ thông 2018. Quy định này được thể hiện qua nhiều văn bản của Bộ trong thời gian vừa qua.
Khi triển khai thực hiện chương trình giáo dục phổ thông 2018, đối với tiểu học, Bộ quy định học 2 buổi/ngày, với lượng kiến thức không tăng so với chương trình hiện hành mà tăng tính trải nghiệm, thực hành, vận dụng trong từng môn học và hoạt động giáo dục để hình thành năng lực, phẩm chất cho học sinh. Vì vậy, trong văn bản hướng dẫn của Bộ đã yêu cầu các nhà trường xây dựng kế hoạch thực hiện với mục tiêu giúp học sinh hoàn thành nhiệm vụ học tập ngay tại lớp.
Trong công văn mới đây nhất về việc Tăng cường chỉ đạo thực hiện chương trình giáo dục phổ thông 2018 đối với tiểu học, Bộ tiếp tục nhấn mạnh quy định "giáo viên không giao bài tập về nhà cho học sinh". Yêu cầu này nhằm giúp các em có thời gian nghỉ ngơi và có không gian, thời gian trải nghiệm các kiến thức đã được học tại lớp với người thân, từ đó hình thành được các năng lực, phẩm chất theo yêu cầu của chương trình.
 
Trần Thị Hà:
Tôi là giáo viên dạy lớp 1 mới, nay đã dạy 1 tháng rồi. Nhờ có sự phối hợp của phụ huynh đến nay nhiều em đã đọc bài trôi chảy. Song trường chúng tôi không có phương tiện hỗ trợ cho việc giảng dạy như ti vi, máy chiếu... Nên việc dạy học còn rất nhiều khó khăn. Xin được hướng dẫn cách giải quyết.
Ông Nguyễn Quang Vinh:
 
Bộ GD&ĐT đã ban hành TT05/2019/BGDĐT về quy định danh mục thiết bị dạy học tối thiểu đổi với lớp 1. Khi tổ chức các hoạt động dạy học, trước hết, thầy cô cần khai thác tối đa các thiết bị dạy học tối thiểu. Sau đó, có thể tổng hợp nhu cầu sử dụng các thiết bị khác gửi cho chính quyền địa phương để được hỗ trợ.
 
Nguyễn Thị Khuyên:
Thưa ông, tôi thấy số lượng từ và câu trong 2 tiết học vần quá nhiều. Khi dạy tôi có thể cắt bớt cho hợp với học sinh lớp 1 đầu năm, cắt để giảm áp lực trong tiết học cho cả cô và trò. Làm như vậy được không ạ?
Ông Nguyễn Quang Vinh:
 
- CT2018 là CT mở. CT chỉ quy định yêu cầu cần đạt vào cuối năm lớp 1 chứ không quy định yêu cầu cần đạt ở từng giai đoạn học tập. Theo đó, SGK cũng được thiết kế có tính mở, trao quyền chủ động cho GV. Vì vậy, ở mỗi hoạt động, GV có quyền linh hoạt điều chỉnh nội dung dạy học sao cho phù hợp với đối tượng HS và điều kiện thực tế địa phương, nhất là giai đoạn đầu năm học, khi HS còn đang trong giai đoạn làm quen với việc học.
- Sở GD-ĐT TP.HCM đã có văn bản số 3259 /GDĐT - TH ngày 5/10/2020 về việc tăng cường chỉ đạo thực hiện Chương trình giáo dục phổ thông 2018 cấp tiểu học, trong đó có nêu: giai đoạn đầu năm học, giáo viên có thể điều chỉnh giảm yêu cầu cần đạt ở một số kỹ năng. Đối với kỹ năng đọc đoạn, những học sinh đọc chưa tốt chỉ yêu cầu các em đọc được từ ngữ có chứa âm/chữ/vần mới, tiến tới đọc câu ngắn. Những học sinh này có thể vừa đánh vần vừa đọc. Đối với kỹ năng viết, với những học sinh viết chưa tốt chỉ yêu cầu các em viết được chữ ghi âm mới, bước đầu hướng tới viết đúng độ cao, độ rộng, chưa đặt ra yêu cầu viết đẹp hoặc viết được các chữ ghi tiếng, ghi từ. Yêu cầu về các kỹ năng này sẽ được nâng cao dần qua từng giai đoạn học tập tiếp sau, tiến tới đạt yêu cầu cần đạt vào cuối năm học.
 
Lê Hồng Phương:
Một số sách bài tập của các môn không cần thiết và đưa vào không có tác dụng lại tốn kinh phí của phụ huynh, mà còn bắt trẻ con mỗi ngày phải mang vác rất nặng. Trẻ lớp 1 chưa biết đọc mà lại ra sách bài tập và đặt một số câu hỏi trong sách không có tác dụng gì cả. Cần đưa vào sách tham khảo, không nên bắt buộc phụ huynh phải mua.
Ông Nguyễn Quang Vinh:
 
Giai đoạn đầu lớp 1, HS chưa đọc thông, viết thạo. Hơn nữa, Bộ GD&ĐT chủ trương giáo viên không hướng dẫn HS viết vào SGK để có thể tái sử dụng SGK ở những năm học tiếp sau. Vì vậy, vở bài tập ra đời như một phương án hỗ trợ HS thực hành kỹ năng trong các giờ học. Trên thực tế, nhà trường và giáo viên không bắt buộc PH trang bị vở bài tập. Nếu không sử dụng vở bài tập, HS có thể sử dụng vở ô li để thay thế.
TUỔI TRẺ

Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá

Click để đánh giá bài viết

  Ý kiến bạn đọc

Mời quảng cáo
thống kê truy cập
  • Đang truy cập28
  • Hôm nay15,949
  • Tháng hiện tại370409
  • Tổng lượt truy cập5638209
Thăm dò ý kiến

Bạn thấy website này hoạt động như thế nào

Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây